บทความ ›
Make or Buy และ Vertical Integration จากโรงงาน River Rouge ของ Ford ถึง Tesla ที่เขียนซอฟต์แวร์ใหม่ช่วงชิปขาด
เผยแพร่ 21 พ.ย. 2569 · อ่าน 3 นาที · โดยทีมงาน Source eXpert
เมื่อผู้ขายส่งของไม่ได้ซ้ำแล้วซ้ำเล่า คำถามที่ผู้บริหารมักถามคือ "ทำเองเลยดีไหม" คำถามนี้ฟังง่าย แต่คำตอบไม่ง่าย เพราะการทำเองคือการรับความเสี่ยงของผู้ขายมาไว้ที่เราทั้งหมด
แนวคิดนี้มาจากไหน
ตัวอย่างคลาสสิกของการควบคุมห่วงโซ่อุปทานด้วยตัวเอง (Vertical Integration) คือโรงงาน River Rouge ของ Ford ในรัฐมิชิแกน Henry Ford เริ่มซื้อที่ดินในปี 1915 และสร้างโรงงานที่รับถ่านหิน แร่เหล็ก หินปูน ยาง และทราย เข้ามาทางท่าเรือของตัวเอง แล้วแปรรูปเป็นเหล็ก ยางรถ กระจก จนออกมาเป็นรถยนต์ ในพื้นที่เดียว มีทั้งโรงไฟฟ้าและทางรถไฟภายในของตัวเอง รถ Model A ปี 1928 เป็นรถคันแรกที่ประกอบทั้งคันที่นี่
แต่ประวัติศาสตร์ก็บันทึกอีกด้าน เมื่อยอดขายรถตกในช่วงเศรษฐกิจตกต่ำครั้งใหญ่ การลงทุนทุกขั้นตอนไว้กับตัวเองกลายเป็นภาระ และต่อมา Ford ขายส่วนสำคัญของโรงงาน รวมถึงโรงงานเหล็ก ในทศวรรษ 1980
Make or Buy ไม่ได้มีแค่ทำเองหรือซื้อ
- ทำเองทั้งหมด ควบคุมได้มากที่สุด แต่ใช้เงินลงทุนและความเชี่ยวชาญสูง
- ทำเองบางส่วน ถือส่วนที่เป็นหัวใจไว้ เช่น การออกแบบ ซอฟต์แวร์ หรือสูตร แต่ยังจ้างผลิต
- ซื้อแบบมีทางเลือก ซื้อจากภายนอก แต่ออกแบบให้เปลี่ยนผู้ขายหรือชิ้นส่วนได้ง่าย
กรณีศึกษา: Tesla ช่วงชิปขาดแคลนปี 2021
Tesla ไม่ได้ผลิตชิปเอง แต่ออกแบบแผงวงจรและเขียนซอฟต์แวร์ควบคุมเอง ในการประชุมนักลงทุนไตรมาสแรกปี 2021 Elon Musk เล่าว่าทีมงานเปลี่ยนไปใช้ชิปทางเลือกและเขียนเฟิร์มแวร์ใหม่ในเวลาไม่กี่สัปดาห์ เพราะการเปลี่ยนชิปไม่ใช่แค่ถอดตัวหนึ่งใส่อีกตัว แต่ซอฟต์แวร์ต้องเขียนใหม่ด้วย รายงานไตรมาสที่สองระบุว่าทีมวิศวกรรมกำลังออกแบบและทดสอบแผงควบคุมแบบใหม่ถึง 19 แบบ
บทเรียนคือ Tesla ไม่ได้ทำทุกอย่างเอง แต่ถือส่วนที่ทำให้เปลี่ยนผู้ขายได้เร็วไว้กับตัวเอง ขณะที่ผู้ผลิตที่ซื้อโมดูลสำเร็จรูปทั้งชุดต้องรอผู้ขายระดับที่ 1 แก้ปัญหาให้ อย่างไรก็ตาม การเปลี่ยนชิ้นส่วนเร็วก็มีราคา สื่อรายงานในปี 2022 ว่า Tesla ตัดชิ้นส่วนควบคุมพวงมาลัยบางตัวออกในบางรุ่นเพื่อรับมือการขาดแคลน
คำถามก่อนตัดสินใจทำเอง
- รายการนี้เป็นความได้เปรียบของเรา หรือเป็นของทั่วไปที่ผู้ขายทำได้ดีกว่า
- ถ้าทำเอง เรามีปริมาณพอให้คุ้มทุนในยามปกติหรือไม่ ไม่ใช่แค่ในยามวิกฤต
- มีวิธีที่ลงทุนน้อยกว่าไหม เช่น ถือแบบงานหรือข้อกำหนดเอง เพื่อให้หาผู้ผลิตรายใหม่ได้เร็ว
การวางกลยุทธ์สำรองและแผนรับมือวิกฤตแบบนี้ให้ใช้ได้จริงกับซัพพลายเออร์ของแต่ละองค์กร คือเนื้อหาของหลักสูตร In-house Resilient Procurement and Crisis Management หลักสูตร 1 วัน ที่มี Workshop ทำแผนที่ความเสี่ยงของผู้ขายและซ้อมตัดสินใจในสถานการณ์จำลอง ติดต่อขอ Course Outline ได้ที่หน้าหลักสูตรครับ
เอกสารอ้างอิง
- The Henry Ford. Ford Rouge Factory: History & Timeline — https://www.thehenryford.org/visit/ford-rouge-factory-tour/history-and-timeline
- Britannica Money. Henry Ford: Control of the company — https://www.britannica.com/money/Henry-Ford/Control-of-the-company
- InsideEVs (2021). Here's How Tesla Survived Chip Shortages And Even Grew Production — https://insideevs.com/news/522749/tesla-replaced-semiconductors-with-microcontrollers/
- CNBC (7 ก.พ. 2022). Tesla cut a steering component to deal with chip shortage — https://www.cnbc.com/2022/02/07/tesla-cut-a-steering-component-to-deal-with-chip-shortage.html
#SourceXpert #MakeOrBuy #VerticalIntegration #ResilientProcurement
บทความนี้เขียนโดย AI
ได้ประโยชน์จากบทความนี้?
รับบทความใหม่ทางอีเมลทุกสัปดาห์ — ยกเลิกได้ทุกเมื่อ